НА ИНСТИТУТОТ ЗА ГЕОГРАФИЈА БЕШЕ ОДРЖАНА НАЈГОЛЕМАТАЕВРОПСКА ГЕОГРАФСКА КОНФЕРЕНЦИЈА EUROGEO 2025 SKOPJE

Во периодот од 16 до 18 мај 2025 година, Иститутот за географија при ПМФ – Скопје беше домаќин на годишната меѓународна географска конференција на Европската асоцијација на географи (EUROGEO), под мотото „Хуманизација на географијата: луѓе, место и простор во глобализиран свет“. Овој настан, за прв пат на Балканот, се одржа во просториите на Институтот за географија при Природно-математичкиот факултет, Универзитет „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, и претставуваше значаен собир на истакнати географи, истражувачи и професори од Европа и целиот свет.

На конференцијата присуствуваа вкупно 117 учесници од 29 држави, вклучувајќи претставници од речиси сите континенти. Во рамките на програмата беа одржани две  пленарни предавања, 71 презентација на научни трудови, 26 постер-презентации, 6 работилници, 2 специјални панел дискусии, како и една теренска екскурзија во кањонот Матка.

Темите на меѓународната конференцијата се движеа околу критичкиот пристап кон географијата како дисциплина која ги поврзува луѓето, местата и просторот. Особено внимание беше посветено на:

• Влијанието на вештачката интелигенција во географското образование;
• Иновации во геопросторни технологии;
• Просторно граѓанство и социјална инклузија;
• Глобализација, урбанизација и миграции;
• Екологија и управување со водени екосистеми;
• Географското образование и курикуларните реформи.

На првиот ден од конференцијата (16 мај) по свеченото отворање на настанот, се одржа првото пленарно предавање од страна на проф. д-р Иван Радевски со тема „The Abrupt Descent of Great Prespa Lake – Natural Causes or Shared Responsibility“. Излагањето се засноваше на примена на статистички анализи како Cross-Correlation, Mann-Kendall и Pettit тестови, со кои се идентификувани антропогени и климатски влијанија врз хидролошката рамнотежа на езерото. Заклучокот повикуваше на итна потреба од прекугранична соработка во управувањето со водните ресурси.

Во текот на првиот ден, на конференцијата покрај пленарното предавање, беа спроведени 8 сесии за презентации, три работилници и постер презентација на научните трудови.

Вториот ден од конференцијата (17 мај)  започна со втората пленарна сесија која ја одржа проф. д-р Мартин Ханус од Карловиот универзитет (Чешка), на тема „Developing Students’ Geographical Thinking Through Map“. Излагањето се фокусираше на иновативни пристапи за интеграција на мапи во наставата, со цел зајакнување на критичко и просторна писменост кај младите генерации.

Исто така, на вториот ден од конференцијата се оддржаа и две панел дискусии, на првата панел дискусија насловена „Geographical Journals“ беа дискутирани предизвиците во научното издаваштво и улогата на географските списанија во современиот академски свет. Втората панел дискусија насловена „Policy failures in environmental governance: Between power politics and techno-managerialism“, каде учесниците анализираа прашања поврзани со политички и менаџерски пристапи кон зачувување и заштита на животната средина.  

Покрај тоа, во вториот ден од меѓународната конференција се одржаа и седум сесии за презентации, три работилници и завршната свечена церемонија.

Во делот на усмените и постер презентации, активно учество зедоа и членовите на Институтот за географија со следните научни трудови:

• Marija Ljakoska & Mirjanka Madjevikj: Population dynamics in small settlements – the case of North Macedonia.
• Emilija Manevska, Olgica Dimitrovska, Ivan Radevski, Svemir Gorin & Arse Kuzmanoski: Investigating the Relationship between PM₁₀ and Climatic Parameters using GAM Model: A Case Study of Skopje, Kumanovo, Bitola, North Macedonia.
• Svemir Gorin, Katerina Drogreshka, Ivan Radevski, Jasmina Najdovska, Olgica Dimitrovska & Blagoja Markoski: Geographic information systems application in site  selection of suitable locations for permanent seismic stations as a part of the seismic network of North Macedonia.
• Arse Kuzmanoski, Svemir Gorin, Ivan Radevski, Blagoja Markoski, Olgica Dimitrovska & Emilija Manevska: Comparison of selected meander sections of the Vardar and Bregalnica rivers.
• Anita Todorova & Blagoja Markoski: The functionality of protected areas in the educational process of geography in the Republic of North Macedonia.
• Vladimir Zlatanoski, Hristina Dimeska & Blagoja Markoski: Using the Intramax method to identify functional regions in North Macedonia.
• Milena Taleska, Dejan Iliev & Katerina Rangelova: Comparative analysis between tourists’ preferences and travel agency offers: the case of North Macedonia.
• Hristina Dimeska Trajkova, Vladimir Zlatanoski: Measuring tourism seasonality across North Macedonia’s statistical regions
• Vladimir Zlatanoski: Geographical Reviews

На последниот ден од конференцијата (18 мај), се одржа еднодневна теренска посета на Кањонот Матка, како дел од запознавање на природно-географските богатства на Македонија и околината на Скопје. Со спроведувањето на теренската посета, се заокружи успешното одржување на конференцијата.

Одржаната меѓународна географска конференција EUROGEO 2025 Skopje, е производ на успешната соработка меѓу Европската асоцијација на географи (EUROGEO) и Институтот за географија при Природно-математичкиот факултет во Скопје. Како коорганизатори и подржувачи на истата се Македонското географско друштво и Научно здружение Геобалканика.

Научниот и организацискиот одбор беа составени од претставници на Институтот за географија при ПМФ – УКИМ и членови на управниот одбор на EUROGEO. Претседател на научниот одбор беше проф. д-р Свемир Горин, а претседател на организациониот одбор беше проф. д-р Благоја Маркоски.

Конференцијата EUROEO 2025 Skopje доби пофални зборови од учесниците за професионализмот околу организацијата на истата, со препораки за продолжување на ваквите формати на академска и практична размена. Истовремено се воспоставија нови познанства и контакти меѓу академскиот персонал на Институтот за географија со реномирани географски научници од целиот свет.

Институт за географија исто така изразува благодарност до Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, Природно-математичкиот факултет, Македонското географско друштво и Научното здружение Геобалканика кои овозможија постојана поддршка и непречено одржување на најголемата меѓународна географска конференција во Европа на Институтот за географија во ПМФ – Скопје.

Подготвиле:

Асс. м-р Арсе Кузманоски, Институт за географија

Асс. м-р Емилија Маневска, Институт за географија